14 Mayıs: Sandık güvenliği nasıl sağlanacak?
![](https://haberhizan.com.tr/wp-content/uploads/2023/03/14-mayis-sandik-guvenligi-nasil-saglanacak-Mjp9Ltq6.webp)
Yüksek Seçim Kurulu’nun verilerine göre 14 Mayıs’ta yapılacak cumhurbaşkanlığı ve milletvekili seçimlerinde yurt genelindeki toplam 190 bin 736 sandıkta 60 milyon 904 bin 499 kişi oy kullanabilecek. yurt dışında kurulacak 3 milyon 286 bin 786 seçmenin oy hakkı bulunuyor.
Millet İttifakı üyeleri, seçim güvenliğini sağlamak için hem bireysel hem de ittifak halinde hazırlıklarını sürdürürken, partilerin seçim gecesi Yüksek Seçim Kurulu’ndan alınan sonuçları karşılaştırmasını sağlayacak yazılımda sona gelindi.
Seçim ve sandık güvenliği için neler yapılıyor?
Seçim güvenliği, genel olarak seçim takviminin ilanından, oy verme günü ve sandık güvenliği ile sınırlı olmamak üzere, itirazların sonuçlanıp kesin sonuçların açıklanmasına kadar geçen süreç olarak tanımlanmaktadır. Oy verme günü sandık güvenliğinin sağlanması da bu sürecin bir parçasıdır.
CHP Genel Başkan Yardımcısı Onursal Adıgüzel, seçim güvenliği sorununun aslında olağan kurallar çerçevesinde siyasi partilerin sorumluluğunda olan bir sorun olmaması gerektiğini söyledi. ” diyor.
Seçim güvenliği konusunda bir komisyon kuran ve rapor hazırlayan Millet İttifakı’nda partiler önce kendi içlerinde çalışarak gerekli hazırlıkları yapıyor, ardından ittifakın diğer üyeleriyle ortak oluyor. İttifak içinde sandık kurullarına üye atama yetkisi bulunan CHP ve GÜZEL Parti ile bazı sandıklar için kısmen Saadet Partisi bulunuyor. Seçime girmeye hak kazanan diğer ittifak üyeleri sandıklara üye veremezler ancak gözlemci bulundurabilirler.
İYİ Parti Seçim İşlerinden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Burcu Akçaru, hem partiler içinde hem de Millet İttifakı olarak bu süreci üçe ayırdıklarını belirterek, bunları seçim öncesi hazırlık süreci, seçim günü yapılacaklar ve yapılacaklar olarak sıralıyor. seçim gününden sonra kesin sonuçların açıklanmasına kadar olan itiraz ve değerlendirmeleri kapsayan süre.
Akçaru’ya göre, partiler hala sandık kurullarına atama yapıyor ve bu üyelerin eğitimlerine şimdiden başlandı.
Bu arada, Yüksek Seçim Kurulu kesinleşen sandık listesini henüz açıklamadığı için tüm partiler hazırlıklarını 31 Mart 2019 yerel seçim sandıklarına göre yapıyor. YSK’nın kesin sandıkları paylaşmasının ardından yeni düzenleme yapılacak. kutu listesi.
![](https://haberhizan.com.tr/wp-content/uploads/2023/03/14-mayis-sandik-guvenligi-nasil-saglanacak-0-uHgl1cC3.jpg)
Fotoğraf: picture-alliance/Zuma/J. hilton
14 Mayıs için en riskli alanlar hangileri?
Seçimlere giden süreçte, sandık ve seçim güvenliği konusunda partilerin bazen öngördükleri bazen de öngöremedikleri riskli alanlar olabilir.
Seçmen kütüklerinin riskli alanlardan biri olduğu kamuoyunda konuşulurken, muhalefet partilerinin belirlediği seçimleri etkileyecek bir usulsüzlüğe şu ana kadar rastlanmadı.
Seçmen kayıtları, seçim takvimi kapsamında 20 Mart’ta muhtarlar tarafından askıya alındı. Tüm partilerin seçmen kütükleri var ve karşılaştırmalar adreslere göre yapılıyor.
14 Mayıs’ta sekizinci seçimine gidecek olan Akçaru, süreci şöyle anlatıyor:
“2018 yılı seçmen kütükleri elimizde olduğu için ulaşımda seçim güvenliğini tehdit edecek seçmen var mı yok mu diye karşılaştırıyoruz. Belli illerde de tespitler yaptık. Ama şu ana kadar anormal rakamlarla karşılaşmadık. Bu seçim güvenliğini tehdit edecek, şunu söyleyebilirim.”
Taraflar, loglarda tespit ettikleri olağandışı durumlar için 2 Nisan’a kadar düzeltme başvurusunda bulunuyor. Vatandaşlar kendi adresleri için de bu başvuruları yapabilirler.
Çözüm: Sandık başında olmak
Muhalefet partileri ile karşılaştırıldığında kamuoyunda bazen doğru bazen yanlış bilgilere dayalı haklı kaygılar oluşabilmektedir ancak parti yetkililerinin sandık başında olması birçok riski ortadan kaldıracak kadar değerlidir.
Akçaru, “Sandıkta hile yapacaklar, tutanak değiştirecekler, oy çalacaklar” gibi kamuoyunun ortasında birçok uyarıyla da karşılaştıklarını belirterek, “Dürüst olmak gerekirse bu benim sekizinci seçimim ve verebilirim. sandıkta yaşananlardan dolayı sizi Çin’e götürecek bir liste… Ama hepsinin çözümü bir, o da sandık başında” diyor.
İYİ Parti olarak 2018 seçimlerine göre üye sayısı ve sandık görevlileri açısından çok daha güçlü olduklarını ifade eden Akçaru, “Şu ana kadar eksiklikler oldu mu? Elbette vardı. Ama ciddi çalışmalarımız var. Şu anda bir arada Altı siyasi parti bir arada İnsan kaynağımıza hepimizin yatırım yapması lazım Doğru kullanmak için doğru adımlar atıyoruz.
Adıgüzel, şimdilik tüm senaryolara karşı analizler üretmeye çalıştıklarını belirterek, Türkiye’de yaklaşık 195 bin yerli ve yabancı sandıkta en az bir CHP’li ve en az iki Millet İttifakı görevlisi olmasına dikkat ettiklerini kaydetti. .
Seçim güvenliği yazılımı test aşamasında
Öte yandan partilerin seçim gecesi Yüksek Seçim Kurulu’ndan elde ettikleri sonuçları karşılaştırmalarını sağlayacak yazılımda sona yaklaşıldı ve testler yapılıyor.
Adıgüzel, riski dağıtmak için bir değil, birkaç farklı yazılım kullanacaklarını belirtiyor. “2018 ve 2019 seçimlerinde aynı yazılımı kullandık. Teknolojideki gelişmelere paralel olarak elbette bazı iyileştirmeler var. İttifak bileşenleri olarak hangi sandıkta kaç kişinin olduğunu görebiliyoruz” diyor.
Bu yazılım ile altı tarafın birbirinin sisteme gönderilen sonuçlarını görebilmesi amaçlanmaktadır.
Bu yazılımların artık sonuna gelindiğini ve seçime kadar testlerin yapılacağını söyleyen Akçaru, aksiliklere karşı yapılması gerekenleri ise şöyle açıklıyor:
“İnternet yavaşlasa, bant daralsa, elektrikler kesilse, trafoya kedi girse biz de bu ülkede yaşadığımız için ona göre ek önlem alıyoruz. Son iki seçime de bu sistemle girdik. ve herhangi bir sorun yaşamadık. Bir daha sorun yaşamayı beklemiyoruz.”
Akçaru, beklenmedik bir sorun çıkması durumunda il ve ilçelerde gruplar oluşturularak seçim uyum merkezlerinin kurulduğuna değiniyor.
![](https://haberhizan.com.tr/wp-content/uploads/2023/03/14-mayis-sandik-guvenligi-nasil-saglanacak-1-fffCy8dQ.jpg)
Fotoğraf: picture-alliance/Zuma/J. hilton
Sığınmacıların sayısı seçim güvenliği için bir risk midir?
Seçim güvenliğine ilişkin en çok konuşulan konulardan biri de vatandaşlık alıp seçmen olan sığınmacı sayısı.
İçişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Çataklı, geçen aralık ayında tezlerle ilgili yaptığı açıklamada, Türk vatandaşlığına geçen Suriyelilerin toplam sayısının 221 bin 671, seçimlerde oy kullanabilecek 18 yaş ve üstü Suriyelilerin sayısının ise 125 bin olduğunu belirtmişti. 563.
Adıgüzel, sadece Suriyelileri değil, yabancı seçmen sayısını da yakından takip ettiklerini belirtiyor.
CHP’li Adıgüzel’e göre Suriye, Afganistan, Irak, İran ve Libya’dan seçmen listelerine alınmak üzere Türkiye’ye gelen vatandaşların sayısı 240 bin civarında. Ancak bu sayının netleşmesi için askıya alınan listelerin kesinleşmesi gerekiyor.
Seçim takvimine göre yurt içi ve yurt dışı seçmen kayıtları 12 Nisan’da kesinleşecek.
Akçaru da toplumdaki kaygıları dikkate alarak bu konuyu ciddi bir şekilde incelediklerini söylüyor ve “Açıkçası şu anda İçişleri Bakanlığı’nın açıkladığı rakamların üzerinde olağandışı bir yabancı kökenli seçmen kaydı görmedik” diyor.
Vatandaşlar ne yapabilir?
Muhalefet partilerinin işaret ettiği bir diğer unsur ise seçmenlerin seçim güvenliği sürecinde de aktif olabileceğidir.
Adıgüzel, seçim güvenliğinin en önemli unsurunun aslında oy veren her seçmen olduğunu ve bu konunun sadece siyasi partilerle çözülebilecek bir konu olmadığını belirterek, “Çünkü orada oy kullanırken prosedürler doğruyu şekillendirmiyorsa, fiilen denetleyebilirler, sonra kendi sandıklarındaki sayımları takip etmek her seçmenin anayasal hakkıdır.” .
Akçaru, “Öncelikle herkes sandığa gitsin. Oy kullanacak vatandaşlarımız iyi dinlenmiş olsun. Altı partili” diyen Akçaru, “Öncelikle herkes sandığa gitsin. seçim güvenliği için güçlerimizi birleştiriyoruz ve gerekli önlemleri alıyoruz.”